Save the Cat! Goes to the movies (05) Monster in the house: Alien 1979

ALIEN (1979)

I remember when this film premiered and even the slow appearance of the letters in the title sequence was eerie — and unforgettable. Many consider the sequel, Aliens, the superior film, but for me you can’t beat director Ridley Scott – or this movie.

Tôi nhớ lúc bộ phim này được công chiếu – và thậm chí cả cảnh giới thiệu tựa đề với hiệu ứng chữ xuất hiện chầm chậm rất kỳ quái của nó – nó đã là những kỷ niệm khó quên. Rất nhiều người cho rằng phần kế tiếp của bộ phim, Aliens, là tác phẩm hay hơn, nhưng với bản thân tôi thì không ai có thể vượt qua được đạo diễn Ridley Scott – cũng như bộ phim này.

Alien is set on a spaceship named The Nostromo, a reference to the Joseph Conrad novel about greed. And greed is not good when it comes to monsters. Just look at other “Pure Monster” movies like Jurassic Park and Jaws to see how a lesson about that particular sin unfolds.

Alien được lấy bối cảnh trên một phi thuyền tên là The Nostromo, một liên tưởng đến các tiểu thuyết về lòng tham của Joseph Conrad. Và khi lòng tham đi liền với quái vật thì nó càng trở nên nguy hiểm hơn bao giờ hết. Chỉ cần lấy những  phim dạng “Pure Monster” (“Quái Vật Bẩm Sinh”) như Jurassic ParkJaws làm ví dụ là có thể rút ra một bài học về hậu họa của thứ tội lỗi đó.

The “monster” is allowed into this isolated “house” after an argument between Sigourney Weaver as Ripley and a cyborg named Ash (lan Holm). Sigourney will become the hero by stepping up to the challenge this mistake represents – and by growing. She’ll go from someone who won’t let John Hurt (and a pal) onboard without quarantine, to one who risks her life to save a cat.

Con “quái vật ” được cho phép vào trong “căn nhà” khép kín này sau một cuộc tranh cãi giữa Sigourney Weaver trong vai Ripley và  người máy Ash (lan Holm). Sigourney sẽ trở thành người hùng bằng cách đứng ra đối mặt  – và dần trưởng thành – với sai lầm chết người đó. Cô sẽ phát triển từ loại người không cho phép cho John Hurt (và một người bạn) lên tàu mà chưa qua kiểm dịch, cho đến loại người mạo hiểm tính mạng để cứu một con mèo.

It may take place in the future, but what we find in Alien is a story that’s been re-told for centuries – one with an enclosed space, a beast that won’t quit, and a group that realizes too late that life is short.

Bộ phim có thể diễn ra trong tương lai, nhưng những gì chúng ta thấy ở Alien chính là một câu chuyện đã được kể đi kể lại nhiều lần qua hàng thế kỉ – một không gian kín, một con quái vật không bao giở chịu bỏ cuộc, và một nhóm người  đã quá muộn khi nhận ra rằng cuộc sống thật ngắn ngủi.

MITH Type: Pure Monster

Loại phim MITH: Quái Vật Bẩm Sinh

MITH Cousins: Jaws, Tremors, The Thing, Jurassic Park, Anaconda, Deep Blue Sea, Godzilla, Independence Day, Men in Black, Lake Placid

Các MITH họ hàng: Jaws, Tremors, The Thing, Jurassic Park, Anaconda, Deep Blue Sea, Godzilla, Independence Day, Men in Black, Lake Placid

ALIEN

Screenplay by Dan O’Bannon

Kịch bản: Dan O’Bannon

Story by Dan O’Bannon & Ronald Shusett

Dựa trên câu chuyện của Dan O’Bannon & Ronald Shusett

Opening Image: A space cruiser rumbles through the void. Egg-like sleep chambers open and the crew stirs from a state of suspended animation. A computer named “Mother” has given birth to these early risers. There are seven members of the team; there will be a lot fewer by the end of the picture.

Hình ảnh mở đầu: Một chiếc tàu vũ trụ đang chạy xuyên không gian. Một cái buồng ngủ có hình trứng mở ra và phi hành đoàn dần động đậy sau trạng thái chết giả. Một máy tính có tên là “Mẹ” đã đem đến sự sống cho những con người này. Có tất cả là bảy thành viên trong đội; nhưng đến cuối phim sẽ ít đi rất nhiều.

Theme Stated: The crew gathers around the breakfast table and amid the banter of camaraderie, Parker (Yaphet Kotto) turns to Kane (John Hurt) and says: “Anybody ever tell you that you look dead?” What is it to be alive – and human? That’s our theme.

Chủ đề được nói đến: Các phi hành đoàn quây quần xung quanh bàn ăn sáng và giữa lúc mọi người đang đùa vui với nhau, Parker (Yaphet Kotto) quay sang Kane (John Hurt) và nói: “Đã có ai nói trông cậu chả khác nào người đã chết chưa?” Được sống là như thế nào? – và được làm người là ra sao? Đó chính là chủ đề của chúng ta.

Set-Up: The world of The Nostromo is stratified; each person onboard represents a different class of this society. It is overseen by “Science Officer” Ash (Ian Holm) and a bearded Dallas (Tom Skerritt) as the sensitive ’70s leader (aka alien food). And on the, periphery, observing, is Ripley (Sigourney Weaver). She stands apart from the others, and is kind of a loner. By Minute 10 we’ve met everyone in the A story – and know exactly who they are! We also learn something is up with Tom. He goes to a little computer room only he as “the leader” can access. We don’t see what it is, but Tom and “Mother” have a secret.

Xây dựng câu chuyện: Thế giới trong phi thuyền Nostromo được phân hóa rõ ràng; mỗi người trên tàu đại diện cho một tầng lớp khác nhau của xã hội. Mọi thứ được giám sát bởi viên “Chỉ Huy Khoa Học” Ash (Ian Holm) và ngài râu rậm Dallas (Tom Skerritt), dưới lốt một nhà lãnh đạo nhạy cảm những năm 70 (hay nói cách khác, là miếng mồi ngon cho alien). Và nằm ngoài vùng phủ sóng, đang quan sát, là Ripley (Sigourney Weaver). Cô đứng tách bạch khỏi những người còn lại, giống như một kẻ cô độc. Chỉ trong vòng có 10 phút, chúng ta đã gặp tất cả những người tham gia trong câu chuyện A – và biết đích xác họ là ai! Chúng ta còn biết Tom đang giấu diếm điều gì đó. Ông ta đến một phòng máy nhỏ nơi chỉ có ông, với tư cách là “người lãnh đạo”, mới có thể vào. Chúng ta không thấy được điều gì, nhưng rõ ràng Tom và “Mẹ” có một bí mật nào đó.

Catalyst: Tom tells the crew they’re not “home” yet; they’ve been called to a strange planet by a distress signal. The underclass complains. But when they’re informed that they’ll lose their “shares” if they don’t go on the rescue, they comply.

Chất xúc tác: Tom nói với phi hành đoàn họ vẫn chưa thể về “nhà”; họ được một tín hiệu cấp cứu dẫn dụ đến một hành tinh lạ. Phi hành đoàn hầu như đều than phiền. Nhưng khi được thông báo rằng họ sẽ mất “phần”  nếu không tham gia giải cứu, họ đành chiều ý.

Debate: What is this thing the crew has been called to deal with? Sigourney begins to emerge as the “smart one.” She investigates the signal and can’t determine if it’s an SOS or a warning to stay away. And yet, the less cautious members of the crew (i.e., the guy with the beard) press on and decide to land on the forbidden planet anyway.

Mâu thuẫn: Điều mà phi hành đoàn được gọi đến để xử lý là gì? Sigourney bắt đầu nổi bật như là “một nhân vật thông minh”. Cô điều tra tín hiệu và không thể xác định xem nó là một tín hiệu SOS hay một cảnh báo tránh xa. Nhưng, các thành viên ít thận trọng hơn của phi hành đoàn (ví dụ như ngài rậm râu ) vẫn nằng nặc hạ cánh trên hành tinh cấm.

Break into Two: When the crew disembarks to venture onto the weird world, we have broached the monster’s lair. And when John Hurt sticks his face over a hatching alien egg in a cave on this alien planet, a strange beast gloms onto his space helmet. From here on all bets are off, and we are forced to make a new rule: Never stick your face over an alien egg in a cave on an alien planet. Agreed? By the time John is allowed back onboard – after an argument between Sigourney and Ian — we’ve entered Act Two.

Bước vào Hồi hai: Khi phi hành đoàn hạ cánh và thâm nhập vào thế giới đáng sợ đó, chúng ta đã đi sâu vào hang ổ của con quái vật. Và khi John Hurt đưa mặt vào một quả trứng alien sắp nở  trong hang động tại hành tinh alien, thì một con vật kì lạ vồ lấy chiếc mũ không gian của anh. Từ đây mọi chiêu bài sẽ được tung, và chúng ta bị buộc phải tạo nên một điều lệ mới: Không bao giờ để mặt bạn vào một quả trứng alien trong hang động tại hành tinh alien. Đồng ý chứ? Đến lúc John được cho phép trở lại tàu – sau một cuộc tranh cãi giữa Sigourney và Ian – chúng ta đã đi vào Phân Đoạn Hai.

B Story: The B story is usually the love story and is, kind of, in this film too. It is between Sigourney and Ian Holm. Their fight sets this “love story” into motion. And though they won’t actually kiss, Ian will make an odd attempt to have “sex” with Sigourney. It is with this “Half Man” she will discuss the theme of being human – and grow as one.

Câu chuyện B: Câu chuyện B thường là một câu chuyện tình và, theo một cách hiểu nào đó, nó cũng là nội dung của bộ phim này. Đó là chuyện tình giữa Sigourney và Ian Holm. Cuộc tranh cãi giữa họ đã đưa “chuyện tình” này vào các hành động cụ thể. Và mặc dù họ chưa thực sự hôn nhau, nhưng Ian sẽ thực hiện một nỗ lực kỳ lạ để “quan hệ” với Sigourney. Cùng với nhân vật “Nửa Người” ấy, cô sẽ làm khơi dậy chủ đề làm người – và trưởng thành như người – là như thế nào.

Fun and Games: A classic example of “Fun and Games” is seen in the crew’s interactions with the alien intruder. If the “Thesis” world of Act One is normal, the “Anti-thesis” world of Act Two is the “funhouse-mirror” version – all due to the title character: a strange-looking crab that plays “hide and seek” in the lab and bleeds acid that eats through the ship’s hull. But when this monster drops off John’s face and dies, John appears to be fine.

Thú vui và trò chơi: Một ví dụ điển hình của “Thú vui và Trò chơi là được thấy sự tương tác của phi hành đoàn với kẻ xâm nhập ngoài hành tinh. Nếu như thế giới “Thesis” của Phân Đoạn Một là bình thường, thì thế giới “Anti-thesis” của Phân Đoạn Hai là một phiên bản của “nhà gương” – tất cả đều do nhân vật trên tựa phim gây ra: một con cua hình dạng quái dị chơi “trốn tìm”  trong phòng thí nghiệm và thải axit làm ăn mòn vỏ tàu. Nhưng khi con quái này rớt khỏi mặt của John và chết, John vẫn tỏ ra bình thường.

Midpoint: The “stakes are raised” at Minute 56 when, as the crew eats dinner, the creature explodes out of John’s chest and skates away like a big, ugly baby – exactly at the place where Yaphet told John he “looked dead.” Now he is. The “fun” is over. A and B stories cross as Sigourney looks to Ian for an explanation.

Trọng điểm: “Tiền cược tăng” ở phút thứ 56 khi phi hành đoàn đang ăn bữa ăn tối, con quái vật xé tung lồng ngực của John và lướt đi như một em bé lớn và xấu xí – đúng ngay cái nơi mà Yaphet nói với John trằng anh “trông như người đã chết”. Và giờ đây thì anh ấy đã chết thật. “Trò chơi” chấm dứt. Câu chuyện A và B giao nhau khi Sigourney đi tìm Ian để tìm lời giải thích.

Bad Guys Close In: One by one the creature kills off the crew, and tension builds. I use the term Turn, Turn, Turn to describe how a movie plot must not only go forward, it must change and intensify to be successful – and the way the monster morphs throughout this film is a great example. The crew is always one step behind this supernatural beast, and the stress begins to show. Harry Dean gets it next, and then so does Tom in a really scary “Monster in the Air Duct” sequence. This beat, the male “hero” dying, was a surprise when the film premiered. Without “the leader,” both the crew – and we in the audience – see how unstoppable the alien is.

Kẻ xấu tiến gần: Từng người từng người một trong phi hành đoàn bị con quái vật giết chết, kịct tính  gia tăng. Tôi sẽ dùng thuật ngữ Turn, Turn, Turn để mô tả cách thức mà cốt truyện của phim không chỉ phát triển, mà còn phải thay đổi và kích động để thành công – và cách con quái vật biến hình suốt bộ phim này là một ví dụ tốt cho điều này. Phi hành đoàn luôn luôn chậm hơn một bước so với con vật siêu nhiên, và sự căng thẳng  bắt đầu xuất hiện. Harry Dean là người chết tiếp theo, và sau đó là Tom trong trường cảnh “Con Quái Vật trong Ống Dẫn Khí” cực kỳ ghê rợn. Chi tiết này, nhân vật “người hùng” nam bị chết, là một bất ngờ khi bộ phim chiếu ra mắt lần đầu. Không có “người lãnh đạo”, cả phi hành đoàn – lẫn chúng ta là những khán giả – đều thấy được con alien đó bất khả chiến bại ra sao.

All Is Lost: Finally in charge, Sigourney learns the truth from “Mother”: The company knew the alien was a killer, but sent The Nostromo to retrieve it because of its value; the “sin” of the company is exposed. Sigourney also discovers Ian is a robot – and a sex-crazed one at that. He even claims to “admire” the alien, that rat! In a battle with Ian, Sigourney is rescued by Yaphet, who clubs the cyborg. The “whiff of death” includes A and B stories crossing as the Half Man tells Sigourney she won’t survive.

Tất cả đều mất: Khi đứng ra giải quyết sự việc, Sigourney nhận ra được sự thật từ “Mẹ” rằng: Tổ chức thực ra đã biết con alien đó là thứ giết người, nhưng vẫn gửi tàu Nostromo để tiếp quản vì lợi nhuận cao; “tội lỗi” của tổ chức đã bị bại lộ. Sigourney cũng phát hiện ra rằng Ian là một người máy – một người máy đầy nhục tính. Hắn thậm chí thừa nhận mình “ngưỡng mộ” con quái vật hành tinh. Thật tởm lợm! Trong trận đấu với Ian, Sigourney được Yaphet giải cứu bằng một cú đập gậy vào tên người máy. “Hơi thở Tử thần” bao gồm điểm giao giữa câu chuyện A và B khi “Nửa Người” nói với Sigourney cô sẽ không thể nào sống sót.

Dark Night of the Soul: The crew knows they’re going to die. Their despair is even greater thanks to their isolation.

Đêm tối của tâm hồn: Phi hành đoàn biết rằng họ sắp chết. Nỗi tuyệt vọng của họ thậm chí còn đáng sợ hơn nhờ vào tình trạng cô lập hiện tại.

Break into Three: But wait, there’s hope! Sigourney has a plan: Destroy the ship and the alien, and flee in an escape pod.

Bước vào Hồi ba: Nhưng hãy khoan, vẫn còn hy vọng! Sigourney có một kế hoạch: Phá hủy con tàu và alien, và chạy trốn bằng tàu thoát hiểm.

Finale: Foolishly Yaphet and another crew member die, leaving Sigourney and Jones, the cat. Sigourney shows Act Three Synthe-sis by combining her “loner” qualities with wisdom to emerge as the hero. By going back to “save the cat,” she proves she’s grown – and even though she lets the monster slip into her escape pod unnoticed, she shows ultimate strength when she pushes it out the door to die.

Kết thúc: Vì dại dột mà Yaphet và phi hành viên còn lại đã thiệt mạng, chỉ còn lại Sigourney và Jones, con mèo. Sigourney cho thấy Synthe-sis của Phân Đoạn Ba bằng cách kết hợp phẩm chất “cô độc” của mình với sự từng trải để trở thành người hùng. Với việc quay trở lại để “cứu con mèo”, cô đã chứng tỏ rằng mình đã trưởng thành – và mặc dù đã vô ý để alien lẻn vào tàu thoát hiểm, cô đã thể hiện sức mạnh tột cùng bằng cách đẩy con quái ra ngoài vũ trụ.

Final Image: One survivor… plus cat… asleep at last.

Hình ảnh cuối cùng: Chỉ duy nhất còn một người sống sót… cùng với con mèo… cuối cùng cũng được chìm sâu vào giấc ngủ.

Yêu điện ảnh và nhiều thứ khác

Tagged with:
Posted in Anh ngữ, Biên kịch, Việt ngữ

Gửi phản hồi

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

Phân loại sách

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Join 49 other followers

%d bloggers like this: